Μανόλη Μακράκη: «Ελούντα: Η Ιστορία της μέσα από την Ιστορία της Κρήτης»
ΣΕ μια μνημειακή έκδοση, έναν πολυσέλιδο τόμο – πόνημα μιας περίπου 15ετίας – αποτύπωσε ο δάσκαλος Μανόλης Μακράκης την ιστορική πορεία της Ελούντας δια μέσου των αιώνων, από την αρχαιότητα έως σήμερα.
Με καταγωγή από τον Καραβάδο του Νομού Ηρακλείου, χωριό ανάμεσα στη Βιάννο και το Αρκαλοχώρι, ο Μανόλης Μακράκης δημιούργησε οικογένεια και εγκαταστάθηκε στην Ελούντα το 1994, υιοθετώντας τη ως δεύτερη πατρίδα. Αγάπησε τον τόπο όχι μόνο για την ομορφιά αλλά και για την ιστορία που κουβαλούσε και από την πρώτη στιγμή, δραστηριοποιούμενος μέσα από τον Πολιτιστικό Σύλλογο, εργάστηκε μεθοδικά και επίμονα, καταγράφοντας και αναδεικνύοντας τον πολιτιστικό πλούτο και την μακραίωνη ιστορία της περιοχής.
Ο Μανόλης Μακράκης αγαπούσε ανέκαθεν την Ιστορία. Από το 1998 ξεκίνησε να γράφει στην περιοδική έκδοση «Ελούντα» που εκδίδει ο Πολιτιστικός Σύλλογος και μετά από ένα χρόνο ανέλαβε την ευθύνη της έκδοσης.
«Διαπίστωσα στην πορεία ότι δεν υπάρχει ένα ολοκληρωμένο βιβλίο για την ιστορία του τόπου αυτού. Η περιοχή της Ελούντας έχει μακραίωνη ιστορία που έχει τις ρίζες της στο Μινωικό Πολιτισμό, περνώντας στη συνέχεια απ’ όλες τις ιστορικές φάσεις, με μεγάλη ακμή στην αρχαϊκή περίοδο και στο τέλος της ρωμαϊκής κατοχής του νησιού και αρχές της βυζαντινής εποχής, όπως μαρτυρούν δύο εξαιρετικές βασιλικές, κατάλοιπα των οποίων θαυμάζουμε και σήμερα. Η Ελούντα έχει μεγάλη ιστορία και σήμερα πλέον αποτελεί τουριστικό θέρετρο με παγκόσμια φήμη. Ενώ, λοιπόν, την Ελούντα την επισκέπτονταν κατά καιρούς διάσημες προσωπικότητες, δεν υπήρχε ένα βιβλίο που θα μπορούσαμε να τους προσφέρουμε ώστε να γνωρίσουν την ιστορία του τόπου που επισκέφθηκαν, όπως οφείλει να κάνει κάθε επισκέπτης σε όποιο τόπο πηγαίνει, ακόμη και για διακοπές. Παράλληλα, ένα άλλο κίνητρο που με ώθησε στη δημιουργία του βιβλίου αυτού είχε να κάνει με την εκπαίδευση, τη διαμόρφωση ιστορικής συνείδησης στους πολίτες και με την πολιτιστική αντίσταση που πρέπει να αναπτύσσουμε για να μην αλλοτριωθούμε», δήλωσε στην ΑΝΑΤΟΛΗ ο συγγραφέας του βιβλίου.
Ως δάσκαλος – Διευθυντής του Δημοτικού Σχολείου Ελούντας αλλά και Πρόεδρος του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Μεραμβέλλου και Οροπεδίου – ο Μανόλης Μακράκης διδάσκει Τοπική Ιστορία στις δύο τελευταίες τάξεις, αν και δεν υπάρχει σχολικό βιβλίο.
Η διδασκαλία του μαθήματος αυτού βασίζεται στη γνώση και τα ενδιαφέροντα και τις αναζητήσεις του κάθε δασκάλου, εξήγησε ο κ. Μακράκης και απ’ αυτή την άποψη οι μαθητές της Ελούντας είναι τυχεροί. «Το παιδί μέσα από τη γνώση της ιστορίας της πατρίδας του, θα καλλιεργηθεί, θα τη γνωρίσει καλύτερα και θα αναπτύξει ευγενικά αισθήματα για τον τόπο του. Μέσα από την αγάπη για την ιδιαίτερη πατρίδα του, θα αγαπήσει και τους άλλους, ξένες χώρες και λαούς», είπε ο δάσκαλος.
Η έκδοση του τόμου της τοπικής ιστορίας της Ελούντας εξέπληξε όσους τον έχουν πιάσει στα χέρια τους και ξεφυλλίσει. «Οι περισσότεροι με τους οποίους μίλησα στις λίγες μέρες που έχει κυκλοφορήσει το βιβλίο, φαντάζονταν ότι θα ήταν κάτι πολύ μικρότερο, τόσο σε όγκο όσο και σε περιεχόμενο. Τους εξέπληξε το περιεχόμενο, το ιστορικό βάρος των ντοκουμέντων που παρατίθενται ως υλικό τεκμηρίωσης της ιστορίας της Ελούντας, προερχόμενα από πλήθος ιστορικών πηγών», είπε ο συγγραφέας.
Ο Ολούς
Συζητήσαμε την αρχαία ονομασία της Ελούντας, που είναι ο Ολούς και όχι «η» Ολούς, όπως συνήθως αναφέρουμε. Ετυμολογικά έχει τη ρίζα του στη λέξη «ο βολόης» (του βολόεντος) και σημαίνει ο χείμαρρος που κατεβάζει στρογγυλές πέτρες. Στη χρήση κατόπιν ως «η πόλις Ολούς» και απαλειφόμενη η λέξη πόλις, διατηρήθηκε το θηλυκό άρθρο πριν το όνομα… Σε ενετικό έγγραφο του 1206 μ.Χ. έχει βρεθεί έγγραφο όπου αναγράφεται το όνομα «Ελόντα».
Στο λογότυπο που δημιουργήθηκε για να χρησιμοποιηθεί και ως τίτλος του βιβλίου «Ελούντα» έχουν χρησιμοποιηθεί ένας ασημένιος στατήρας (ελληνιστικής περιόδου) με το μπούστο της θεάς Αρτέμιδος (Βρυτομάρτιδος) το ξόανο της οποίας κατασκεύασε, κατά την παράδοση, ο Δαίδαλος) και λατρευόταν σε ναό στον Ολούντα. Το νόμισμα στη θέση του γράμματος «Ο» της λέξης «ΕΛΟΥΝΤΑ» είναι ένκεντρο σε σφραγίδα παρμένο από παλιό έγγραφο η οποία αναγράφει: «Δημογεροντία του χωρίου Ελούντα».
Το υλικό του βιβλίου, κάποιο από το οποίο έχει προδημοσιευτεί και στο περιοδικό «Ελούντα», προέρχεται από δουλειά μιας 15ετίας. Επεξεργασμένα και επιλεγμένα θέματα συμπεριελήφθησαν. Η συστηματική δουλειά για τη δημιουργία του διήρκεσε μια πενταετία, με ιδιαίτερη ένταση τα καλοκαίρια, πολλές φορές και με 10 – 12 ώρες δουλειάς ημερησίως, είπε ο συγγραφέας.
Η έκδοση κόστισε περίπου 20.000 ευρώ. Εξ αρχής υποστηρικτής του όλου εγχειρήματος και χρηματοδότης της έκδοσης ήταν ο επιχειρηματίας Σπύρος Κοκοτός. Συγχρηματοδότες της έκδοσης είναι η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Λασιθίου, ο Δήμος Αγίου Νικολάου, η ΤΕΔΚ Λασιθίου, η ΚΕΠΑΝΕΛ, ο Προοδευτικός Σύλλογος Ελούντας οι οποίοι θα παραλάβουν αριθμό αντιτύπων αντίστοιχων των χρημάτων που έδωσαν. Επίσης ο ίδιος ο συγγραφέας συνέβαλε και οικονομικά στην έκδοση του τόμου.
Το βιβλίο, το οποίο εκδόθηκε σε 1000 αντίτυπα, διατίθεται στα βιβλιοπωλεία αντί 20 ευρώ.
Επίσημη παρουσίασή του θα γίνει την Κυριακή 22 Νοεμβρίου, ώρα 11 το πρωί στο Κινηματοθέατρο ΡΕΞ. Παράλληλα θα παρουσιαστεί και το δεύτερο βιβλίο του κ. Μακράκη που κυκλοφόρησε αυτές τις μέρες με τίτλο «Αγωνιστές Ελούντας και Πινών».
ΝΙΚΟΣ ΤΡΑΝΤΑΣ